Angst is een zeer logische reactie als je net te horen hebt gekregen dat je kanker hebt. Het is immers levensbedreigend en daarmee is het te vergelijken met een trauma die eenzelfde geestelijke en lichamelijke reactie laat zien.

Angst en paniek zijn reacties op een bedreiging die ons aanzet om te vechten, vluchten of bevriezen, de bekende reacties op stress. En hoe groter de twijfel of je het aan kunt, des te groter is de angst. Des te groter de angst des te meer adrenaline, noradrenaline en cortisol er in ons lichaam wordt aangemaakt. En dan komt het er op neer hoe deze hormonen gebruikt gaan worden. Want een ieder heeft zijn eigen coping, oftewel manier hoe je met problemen en dan in dit geval stressvolle situaties omgaat.

Een deel van de mensen die net te horen hebben gekregen dat hij of zij kanker heeft, gaat er aan onderdoor en raakt in een down, met langdurige angst, verdriet en depressieve gevoelens. Als je aan hun later vraagt hoe die periode voor hun was, dan heeft dat hun leven verwoest en was dat het ergste wat ze ooit hebben meegemaakt. Een ander deel die hetzelfde te horen heeft gekregen voelt zich uitgedaagd en wordt door de situatie juist sterker. Als je aan hun vraagt hoe het was dan zeggen ze: ja heftig en zwaar en ben daarin mezelf behoorlijk tegengekomen, maar ik ben er wel sterker door geworden. Ook zeggen deze mensen eerder dat hun leven leuker is dan voor de diagnose kanker en dat ze meer kunnen genieten van kleine dingen.

Wat is nu het verschil? Dan kom ik toch weer terug op de trauma’s. De eerste groep zijn de mensen die in een bevriezing of freeze terechtkomen en als zij daarin blijven, komen zij er het slechtste uit. De stresshormonen die bedoeld zijn voor actie, worden daar niet voor gebruikt. Met als gevolg dat het opgeslagen blijft in het lichaam: de actie komt niet uit het lichaam maar gaat in het hoofd zitten. Dit zorgt weer voor: piekeren, slecht slapen, vermoeidheid en soms ook dat het trauma of de beleving van het hebben van kanker elke keer weer opnieuw beleefd wordt.

Een antilope die die door dreiging van een roofdier stokstijf stil is blijven staan om niet op te vallen of gaat doodliggen om een onaantrekkelijke maaltijd te zijn, komt door de angst vol met stresshormonen te zitten. Deze stresshormonen krijgt hij er uit door heel heftig te gaan trillen met zijn lijf nadat het gevaar geweken is. Wij mensen zijn dat ergens kwijtgeraakt en dat is jammer want zo blijven naast de stresshormonen ook de gevoelens van angst en machteloosheid aanwezig. Deze groep vraagt ook niet om hulp omdat zij dat moeilijk vinden of omdat zij de overtuiging hebben dat er toch niets meer aan te doen is. Misschien zijn er ook wel heel weinig mensen in hun omgeving die zij kunnen vertrouwen om naar uit te reiken. Waar het eigenlijk om draait is dat de stresshormonen niet gebruikt worden waarvoor zij bedoeld zijn: actie! Uit trauma onderzoek is gebleken dat de mensen die zijn gaan vechten of vluchten, dus in actie komen, er later veel minder of zelfs helemaal geen problemen aan hebben overgehouden. Zij hebben de stresshormonen ingezet en zijn ze daardoor kwijtgeraakt. Zij voelen zich daarna sterker en hebben meer zelfvertrouwen gekregen omdat ze iets zijn aangegaan. Dit is ook de groep die hun leven niet aan één behandeling laten afhangen maar rondkijken naar wat er nog meer is om gezond te worden of te blijven op emotioneel en lichamelijk gebied. Zij vragen daarnaast om hulp en ondersteuning en reiken uit naar de mensen om hun heen, want samen sta je sterk. Wij zijn groepsdieren en hebben elkaar nodig, zeker als het moeilijk gaat. Ook al is het er maar één.

Tip hierin is:

  • Vraag om hulp en steun ook al is het maar in iets heel kleins.
  • Ga licht sporten of bewegen, want dan kunnen de stresshormonen verbruikt worden.

 

Purmerend juli 2018